© Aanvullende website van het Nielse Gemeentebestuur - Concept & Lay-out - ADT_SYSTEMS - Edward Claessenslaan 116 te 2845 Niel
Contact - E-mail - Tel: +32 (0) 3-844.77.80 - GSM: 0486/59.88.44 - Privacybeleid - Disclaimer
Open monumentendag
G
Toespraak van Victor VAN DYCK, voorzitter het het Nielse OMD-comité
18de editie - Open Monumentendag - Anno 2006
Namens het Open Monumentencomité heet ik U van harte welkom op deze ochtendreceptie van de Open Monumentendag 2006
voorzitter OMD-comité  Niel
Op het eerste gezicht kan men, vertrekkend van de titel, gaan zoeken naar de producten die Niel heeft "geëxporteerd". Hier komen zeker de befaamde cementproducten van de voormalige Cementfabriek in aanmerking, evenals de 'wereldberoemde' bakstenen (export naar Engeland) en pannen en tegels (massaal uitgevoerd naar Noord Frankrijk). Misschien werden er ook pantoffels van bij ons en in Niel geslepen diamanten uitgevoerd?
          eachte aanwezigen,
Het thema van het jaar
Dit jaar is het opgelegde thema "IMPORT - EXPORT" in al zijn facetten (bouwkunde,
ideeën, personen, planten, ..). Het Nielse Open Monumentencomité heeft één en ander
traditioneel op zijn Niels aangepakt: we bekijken grondig de invloed van de architectonische
stromingen op de Nielse grote en kleine "monumenten" in het dagdagelijkse straatbeeld én tonen
een waaier van panelen over de "ingeweken" en "uitgeweken" Nielenaren.
Victor VAN DYCK
Ook mensen komen vanuit "de vreemde" naar hier: via huwelijk, als vluchtelingen, als achtergebleven soldaten van Napoleon,… Zo kennen we de naam van de Waelenhoeve (van Waalse huurlingen in de zestiende eeuw), de Douglasberg als echo van een Engelse officier en voormalige benaming van het Elisabethplein, de 'Chinees', de 'Pita-bar' en noem maar op. We zijn beweeglijker dan men op het eerste gezicht vermoedt. Op landelijk niveau hebben we onze eerste koning en de meeste van onze koninginnen die uit de buurlanden werden 'gerekruteerd'.
Onze Nielse producten
De Nielse export
Import nog omvangrijker
Maar, merkwaardig genoeg, de "Nielse Export" betekent echter niets in vergelijking met wat bij ons werd ingevoerd. Misschien is men er zich niet van bewust, maar het verschil is enorm. Naast de enkele zaken die Niel exporteerde, werd bijna alles geïmporteerd. Hier kan men al denken aan onze Nederlandse taal want een erfenis van de (ook al) ingeweken Franken, de godsdienst(en) en de religieuze erfenissen van feesten waarvan sommige uit het oosterse Jodendom komen, de diverse ideologische stromingen met de neerslag op politiek en syndicaal vlak, een uitgebreide waaier van voedingsproducten gaande van de dagelijkse aardappel tot de meest exotische vruchten, we verbruiken dranken zoals wijnen en buitenlandse bieren, we spelen heel gewoon Angelsaksische sporten zoals basketball en voetbal, sommige koesteren een aquarium met tropische vissen, jonge mensen voelen zich aangesproken door de 'nieuwe' traditie van Halloween, soms worden ziekten zoals Aziatische Griep en anderen bij ons binnen gebracht en de laatste tweeduizend jaar werden we gedurig onder de voet gelopen door vreemde legers uit bijna ieder land van Europa.
De menselijke importproducten
De typisch Nielse producten, de bakstenen en tegels en pannen, werden wel bij ons ter plaatse gefabriceerd met Nielse en Hellegatse klei maar de idee om dezelfde klei te bakken in tegels kwam van de Romeinen. Deze laatste hadden het ook al geleerd bij de antieke en Oosterse volkeren. De Romeinse bezetter importeerde eveneens het Latijn als volkstaal, waarvan sommige plaatsnamen nog aan herinneren (Antwerpen, de Rupel, Rumst). De Amerikaanse bevrijders brachten bij ons "tutterfrut" (uit het Italiaanse 'tuttifrutti'), cornedbeef, de Rock-'n-roll en "Amerikaanse keukens". En later natuurlijk de legendarische Amerikaanse Tv-series: High Chapperal, Lassie, Peyton Place, Dallas, ….
De dagelijkse eetwaren
Maar er is nog méér. Dagelijkse eetwaren zoals kalkoen, maïs, spaghetti, koffie, thee, struisvogel, rijst, tomaten, kiwi's, sardines, inktvis, appelsienen, mandarines, langoustines, olijven, zelfs asperges komen uiteindelijk uit het buitenland.
De geïmporteerde dranken
Vooral de dranken kunnen niet exotisch genoeg zijn: jenever uit Holland, Duitse Schnaps, Poolse of Russische wodka, Yuogoslavische Slivovitsch, Franse Champagne, Luxemburgse Moezelwijn, Schotse whisky, Portugese Porto, Griekse Ouzo,  Italiaanse Martini, Japanse Saké, Zuid-Afrikaanse wijnen,…. Genoeg om u een ferm stuk in uwe kraag te drinken. Maar ook in het verleden (1778), bij het bezoek van de Abt van Grimbergen aan zijn heerlijkheid Hellegat, bood de toenmalige cafébaas bij de overzet heel wat lekkere zaken aan. Hij liet het hoge bezoek kiezen tussen bieren uit Tienen of Leuven en serveerde er bovendien nog Hesp uit het Italiaanse Parma of het Duitse Westphalië bij. En de asperges die hij in zijn hof ging steken zijn ook al eeuwen geleden door de Romeinen hier ingevoerd.
Buitenlandse zenders op televisie
Op de televisie kunnen we kiezen uit een ganse serie buitenlandse zenders of feuilletons van de andere kant van de planeet. De TV die dat alles vertoont werd wellicht in het verre Azië ineen gevezen en we gingen die TV mogelijk halen met een Japanse wagen in een Supermarkt van een buitenlandse keten met een Engelse benaming? En die wagens verbranden ook al geïmporteerde diesel of benzine.
De weerberichten
Wat biedt het weer? De verfoeide regenwolken komen uit het westen, de warme luchten uit het zuiden, de winterse buien uit het noorden en de aanhoudende strenge vorst uit het oosten. Maar geen nood we beschermen ons met een paraplu, uitgevonden in China of dragen een bontjas van pelsen uit de Russische steppe. We verwarmen ons met Russisch of Noors aardgas of hebben mazout in de ketel gestockeerd uit het Midden-Oosten….
Bouwstijlen van diverse architecten
Het landelijke thema kan dus ruim geïnterpreteerd worden, maar er werd ook gespeurd naar bouwstijlen die de diverse architecten op Nielse gebouwen hebben toegepast. In het Nielse straatbeeld valt daar héél wat over te vertellen. Gebouwen met in hoge mate zuivere stijlen zijn bijvoorbeeld het kasteel Nielderbroeck (Italiaanse renaissance palazzostijl), de Gemeenteschool aan de Ridder Berthoutlaan (Nieuwe Zakelijkheid) en de kerk van Niel (neoclassicistische stijl). Voor de andere gebouwen krijgen we eerder een afgezwakte, maar daarom niet minderwaardige, versie van de gangbare hedendaagse moderne bouwstijlen, door de lokale architect aangepast aan zijn professionele interpretatie én het budget van de Nielse bouwheer. Maar de kenmerken zijn soms expliciet aanwezig, soms beperkt tot een klein element in de voorgevel. Het loont in ieder geval de moeite om ze eens met wat meer aandacht te bekijken. Al was het maar om bewust te worden van de 'vreemde' stromingen die we zonder het te beseffen overnemen, ook in de meest recente woningen.
De kunstenaars met Nielse "roots"
De tentoonstelling hier geeft ook nog een overzicht van de kunstenaars met onuitwisbare Nielse "roots". We denken aan de welbekende kunstschilder Hubert Coeck die ook in het buitenland verbleef, beeldhouwer Pierre Toebente, de auteur Paul Coeck (hij woonde tot zijn 16 jaar te Niel), Architect Bob Van Reeth die zijn jeugd doorbracht in Niel, de acteur Jan De Cleir in 1946 geboren te Niel, glaskunstenaar Koen Van der Stukken die zich in Niel kwam vestigen, …..
In de filmhoek van de rotonde kan men een DVD-film bekijken die werd samengesteld door de Nielse computerclub Multimedia en waarbij een ganse reeks van waardevolle gevels uit Niel en interieurs in de diverse bouwstijlen worden getoond. Deze DVD is te verkrijgen aan de balie.
Maar het OMD-comité heeft ook nog een 'filiaal' op de OMD-dag, en wel in de Gemeentelijke Basisschool aan de Veldstraat waar de Nielse Hobby- en Postzegelclub haar leden laat meewerken aan het “import-export”-thema. De diverse verzamelaars zullen vanuit hun specifieke invalshoek het OMD-thema benaderen. Een traditioneel 'natje en droogje' aldaar laten u rustig nagenieten.
De ganse maand september loopt in de "glazen kast" van de hall in het gemeentehuis vanwege het OMD-comitélid mevrouw Adrienne Cop een tentoonstelling onder de titel: "Diamant: de Juwelenstoet van Antwerpen 1923".
Ik dank U.
Keer terug naar de officiele website van de gemeente Niel
Gemeente Niel... Het Bijouke aan de Rupel
Ga terug naar vorige pagina
Keer terug naar de top van deze pagina
Raadpleeg het overzicht van deze website
Victor VAN DYCK, voorzitter van het Nielse OMD-comité